Бүлдіршін бишілер биікті бағындырды
![](/uploads/posts/2019-05/medium/1558706770_risunok1.jpg)
...Олар сахна төрінде мың бұрала билеп жүр. Әуен ырғағымен бишілердің әсем қимылы үйлесім тапқаны соншалық, көрерменнің көз алдында алуан түске еніп құбылып, халқымыздың тұрмыс-салтына сән берген түрлі пішіндегі ою-өрнектер пайда болды. Бір шеңбердің бойында дөңгелене айналған бишілердің әрбір қиымылының өзінен өмір өрнектері төгіліп түсіп жатыр. Үкілі тақия, етек-жеңі төгілген бүрмелі көйлек киген бүлдіршіндердің қимыл-қозғалыстары мақтадай жеңіл, жерде емес, құдды бір ауада қалықтап жүргендей. Иә, бұл – қазақтың "Өрнек" биін билеп жүрген Темірбек Жүргенов ауылдық мәдениет үйі жанынан құрылған "Мереке" би тобы. "Мереке" би тобының өзгешелігі мұндағы бишілер бүлдіршін жастағы қыз балалардан құралған.
– 2013 жылдан бері жұмыс жасап келеміз. Осы жылдар ішінде көптеген жетістіктерге қол жеткіздік. Атап айтсақ, осы бүлдіршін қыздарымыз аудандық би байқауларында жүлделі орындарды иеленіп келеді. 2016 жылы облыстық ХVІІІ "Бозторғай" балалар шығармашылығы байқауынан ІІІ орынды жеңіп алдық. 2017 жылы Қызылорда қаласында өткен Дельфий ойындарында "Халықтық би" номинациясы бойынша І орынды және 2018 жылы аталған байқауда ІІ орынды иелендік. 2019 жылы Алматы қаласында өткен ІІ Халықаралық "Uli dala urpagimiz" Balalar men jastar bayqawi І орын, сонымен бірге осы жылы алматы қаласында өткен Республикалық "Қазақстан Таланттары Рухани-Патриоттық байқауында "Хореография өнері" номинациясы бойынша бас жүлдені еншіледік.
Би – өнердің ішіндегі бекзадасы. Олай дейтінім, би өнері өзінің айтпағын сөзбен немесе сазбен емес, қимыл-қозғалыс арқылы жеткізеді. Ал, биге құрылған қандай да бір оқиғаларды көрерменге қимыл-қозғалыспен жеткізу оңай емес. Сондықтан да біз дайындық барысында ең алдымен қыздарымыздың орындайтын билеріне қарай үстеріндегі киімдері мен әшекейлеріне дейін мән береміз. Содан соң олардың әрбір қимыл-қозғалысының сахна тілімен үндесуін, ырғақпен үйлесуін қадағалаймыз. Қыздарымыздың эстетикалық талғамын жетілдіріп отырамыз. Өйткені биші өзінің орындайтын шығармасының құрылымын түсініп қана қоймай, жүрекпен сезінуі тиіс. Ал, ол үшін біз қандай да бір ұлттың халық биін сахнаға алып шығар алдында сол ұлттың тұрмыс-тіршілігі, салт-дәстүрі, әдет-ғұрпы, халықтық өнерімен етене танысамыз. Қазірде біздің қорымызда қазақ халқының "Қамажай", "Шашу", "Өрнек", "Қосалқа" билерімен бірге орыс халқының "Катюша", "Полька", "Калинка", сонымен бірге өзбек, грузин, корей, қытай, үнді халықтарының билері бар, - дейді "Мереке" би тобының жетекшісі Нұргүл Әбжаппарова.
Тал шыбықтай бұралған бүлдіршіндердің би үстіндегі әрбір қимылынан қазақ қызының әдеп, ибасы, нәзіктігі, бүтін болмысы байқалады. Демек, қимыл-қозғалысқа құрылған бұл өнер түрі қыз баланы тән тәрбиесімен бірге жан тазалығына да мән беруге, әсемдікке, әдемілікке, шынайылыққа үйретеді екен. Яғни, ұлттық билеріміздің әрбір элементінде ұлттық тәлім тұнып жатыр. Тіпті, осы "Мереке" би тобының орындауындағы қазақ билері халқымыздың салт-дәстүр, әдет-ғұрпын, өткен тарихын бейнелейді.
Иә, "Мерекенің" бишілерінің өнері расында ауыз толтырып айтарлықтай. Сахнада мың бұралған билерімен көрген көзді сүйсінтіп, еріксіз шапалақ соқтырған бүлдіршіндерімізді ұлттық құндылықтарымыздың насихатшысы десек болғандай.
Қуат АДИС